Anatomia
Krążek międzykręgowy
Krążek międzykręgowy leży między dwoma sąsiadującymi kręgami i zbudowany jest z dwóch elementów: jądra miażdżystego – centralnego, galaretowatego amortyzatora pochłaniającego wstrząsy – oraz otaczającego go pierścienia włóknistego, który utrzymuje jądro na miejscu.
Z wiekiem sprężystość krążka stopniowo maleje. Gdy jądro miażdżyste zaczyna wnikać do kanału kręgowego, uciska struktury nerwowe i wywołuje dyskopatie. Niezdrowy styl życia może znacząco przyspieszać ten proces.
Starzejące się powierzchnie stawowe kręgów tracą wytrzymałość – ich zużycie prowadzi do obniżenia stawów, zmian w chrząstkach i – w konsekwencji – do przewlekłych zespołów bólowych.
Schorzenia
Dyskopatie
Dyskopatie to schorzenia krążka międzykręgowego i zarazem pierwsze stadium choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. W potocznym rozumieniu termin ten opisuje przepuklinę jądra miażdżystego – jego uwypuklenie poza granice pierścienia włóknistego.
Uwypuklone jądro drażni i uciska korzenie nerwowe, wywołując ból, mrowienie, a w zaawansowanych przypadkach – niedowłady kończyn. Im wcześniejsza diagnoza, tym większa szansa na skuteczne leczenie bez operacji.
Diagnostyka
Diagnostyka zespołów bólowych kręgosłupa
Precyzyjna diagnoza to podstawa skutecznego leczenia. W zależności od obrazu klinicznego lekarz może zlecić jedno lub kilka z poniższych badań:
Wywiad + badanie neurologiczne
Pierwszy i niezbędny krok diagnostyczny.
RTG kręgosłupa
Podstawowe badanie obrazowe.
NMR – rezonans magnetyczny
Najbardziej czułe badanie. Doskonale obrazuje tkanki miękkie, krążki i nerwy.
TK – tomografia komputerowa
Badanie uzupełniające. Uwidaczniające struktury kostne.
EMG – elektromiografia
Ocena przewodnictwa nerwowo-mięśniowego w konkretnym odcinku ciała.
Schorzenia
Dyskopatie
Dyskopatie to schorzenia krążka międzykręgowego i zarazem pierwsze stadium choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. W potocznym rozumieniu termin ten opisuje przepuklinę jądra miażdżystego – jego uwypuklenie poza granice pierścienia włóknistego.
Uwypuklone jądro drażni i uciska korzenie nerwowe, wywołując ból, mrowienie, a w zaawansowanych przypadkach – niedowłady kończyn. Im wcześniejsza diagnoza, tym większa szansa na skuteczne leczenie bez operacji.
Siedzący tryb życia
Nadwaga
Zły materac / poduszka
Urazy
Praca w pochyleniu
Dźwiganie ciężarów
prowadzą do
Ból karku
Ból lędźwi
Ból krzyża
Wymaga bezzwłocznie
1
Wizyta u lekarza
2
Leczenie
3
Rehabilitacja
Jak utrzymać efekty i uniknąć nawrotów?
- Stosuj się do zaleceń lekarza i nie przerywaj terapii przedwcześnie
- Unikaj czynników wyzwalających ból – biegania z obciążeniem, dźwigania ciężkich przedmiotów
- Ogranicz długotrwałe siedzenie – rób regularne przerwy na ruch
- Zadbaj o zdrową dietę i prawidłową masę ciała – każdy kilogram mniej to ulga dla kręgosłupa
Ból kręgosłupa
Zespoły bólowe stawów międzykręgowych
Wywołuje je przede wszystkim stan zapalny stawu. Ból pojawia się w okolicy grzbietowej – nad chorym stawem lub w miejscach od niego oddalonych. Długotrwałe przeciążenia kręgosłupa sprzyjają narastaniu dolegliwości.
- Ostry, trudny do przewidzenia ból o zmiennym charakterze
- Nawracający cyklicznie, nasilający się po wychłodzeniu
- Zlokalizowany przykręgosłupowo, promieniujący na okoliczne struktury
- Towarzyszący mu bolesny przykurcz okolicznych mięśni
- Ustępujący w pozycji leżącej na brzuchu
- Może promieniować do pośladka i ud – przy zmianach w odcinku lędźwiowo-krzyżowym
- Może promieniować do szyi i barków – przy zmianach w odcinku szyjnym
W leczeniu stosuje się glikokortykoidy z lekami znieczulającymi podawanymi pod kontrolą RTG – zmniejszają stan zapalny i hamują przewodzenie impulsów bólowych. Pełne ustąpienie dolegliwości wymaga połączenia farmakoterapii z fizykoterapią.
Siedzący tryb życia
Nadwaga
Zły materac / poduszka
Urazy
Praca w pochyleniu
Dźwiganie ciężarów
prowadzą do
Ból karku
Ból lędźwi
Ból krzyża
Wymaga bezzwłocznie
1
Wizyta u lekarza
2
Leczenie
3
Rehabilitacja
Jak utrzymać efekty i uniknąć nawrotów?
- Stosuj się do zaleceń lekarza i nie przerywaj terapii przedwcześnie
- Unikaj czynników wyzwalających ból – biegania z obciążeniem, dźwigania ciężkich przedmiotów
- Ogranicz długotrwałe siedzenie – rób regularne przerwy na ruch
- Zadbaj o zdrową dietę i prawidłową masę ciała – każdy kilogram mniej to ulga dla kręgosłupa
Anatomia
Krążek międzykręgowy
Krążek międzykręgowy leży między dwoma sąsiadującymi kręgami i zbudowany jest z dwóch elementów: jądra miażdżystego – centralnego, galaretowatego amortyzatora pochłaniającego wstrząsy – oraz otaczającego go pierścienia włóknistego, który utrzymuje jądro na miejscu.
Z wiekiem sprężystość krążka stopniowo maleje. Gdy jądro miażdżyste zaczyna wnikać do kanału kręgowego, uciska struktury nerwowe i wywołuje dyskopatie. Niezdrowy styl życia może znacząco przyspieszać ten proces.
Starzejące się powierzchnie stawowe kręgów tracą wytrzymałość – ich zużycie prowadzi do obniżenia stawów, zmian w chrząstkach i – w konsekwencji – do przewlekłych zespołów bólowych.
Schorzenia
Dyskopatie
Dyskopatie to schorzenia krążka międzykręgowego i zarazem pierwsze stadium choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. W potocznym rozumieniu termin ten opisuje przepuklinę jądra miażdżystego – jego uwypuklenie poza granice pierścienia włóknistego.
Uwypuklone jądro drażni i uciska korzenie nerwowe, wywołując ból, mrowienie, a w zaawansowanych przypadkach – niedowłady kończyn. Im wcześniejsza diagnoza, tym większa szansa na skuteczne leczenie bez operacji.
Ból kręgosłupa
Zespoły bólowe stawów międzykręgowych
Wywołuje je przede wszystkim stan zapalny stawu. Ból pojawia się w okolicy grzbietowej – nad chorym stawem lub w miejscach od niego oddalonych. Długotrwałe przeciążenia kręgosłupa sprzyjają narastaniu dolegliwości.
- Ostry, trudny do przewidzenia ból o zmiennym charakterze
- Nawracający cyklicznie, nasilający się po wychłodzeniu
- Zlokalizowany przykręgosłupowo, promieniujący na okoliczne struktury
- Towarzyszący mu bolesny przykurcz okolicznych mięśni
- Ustępujący w pozycji leżącej na brzuchu
- Może promieniować do pośladka i ud – przy zmianach w odcinku lędźwiowo-krzyżowym
- Może promieniować do szyi i barków – przy zmianach w odcinku szyjnym
W leczeniu stosuje się glikokortykoidy z lekami znieczulającymi podawanymi pod kontrolą RTG – zmniejszają stan zapalny i hamują przewodzenie impulsów bólowych. Pełne ustąpienie dolegliwości wymaga połączenia farmakoterapii z fizykoterapią.
Diagnostyka
Diagnostyka zespołów bólowych kręgosłupa
Precyzyjna diagnoza to podstawa skutecznego leczenia. W zależności od obrazu klinicznego lekarz może zlecić jedno lub kilka z poniższych badań:
Wywiad + badanie neurologiczne
Pierwszy i niezbędny krok diagnostyczny.
RTG kręgosłupa
Podstawowe badanie obrazowe.
NMR – rezonans magnetyczny
Najbardziej czułe badanie. Doskonale obrazuje tkanki miękkie, krążki i nerwy.
TK – tomografia komputerowa
Badanie uzupełniające. Uwidaczniające struktury kostne.
EMG – elektromiografia
Ocena przewodnictwa nerwowo-mięśniowego w konkretnym odcinku ciała.